دیزل
دیزل (Diesel Fuel) یکی از محصولات اصلی پالایشگاههای نفت است که به عنوان سوخت موتورهای دیزل در خودروها، کامیونها، کشتیها و برخی تجهیزات صنعتی استفاده میشود. این سوخت معمولاً از برشهای نفتی میانتقطیر حاصل میشود و در محدوده دمایی حدود 200 تا 350 درجه سانتیگراد تقطیر میشود. در پالایشگاه، دیزل تولیدی معمولاً تحت فرایندهایی مانند هیدروتریتینگ و بهبود شاخص گرانروی قرار میگیرد تا ناخالصیها (گوگرد، نیتروژن و ترکیبات آروماتیک) کاهش یابند و محصولی با پایداری شیمیایی و حرارتی بالا، نقطه اشتعال مناسب و عدد سیتان کافی به دست آید.
دیزلهای مدرن معمولاً دارای شاخص سیتان بالاتر هستند تا احتراق بهتر و کارکرد روان موتور را تضمین کنند و همچنین استانداردهای زیستمحیطی مانند کاهش گوگرد و آلایندگی ذرات معلق را رعایت میکنند. دیزل نیز انواع مختلفی دارد.
دیزل جادهای (On-Road Diesel)
- استفاده در خودروهای سبک و سنگین و وسایل نقلیه جادهای
- معمولاً دارای عدد سیتان استاندارد و گوگرد کم (Ultra Low Sulfur Diesel, ULSD ≤ 10 ppm)
- طراحی شده برای عملکرد روان موتور و کاهش آلایندگی
دیزل غیرجادهای (Off-Road Diesel)
- استفاده در ماشینآلات راهسازی، کشاورزی و تجهیزات صنعتی
- عدد سیتان مشابه یا کمی کمتر
- ممکن است گوگرد بیشتری داشته باشد (High Sulfur Diesel, HSD)
دیزل دریایی (Marine Diesel)
- استفاده در کشتیها و ناوگان دریایی
- عدد سیتان بالاتر برای احتراق پایدار
- فرایند پالایش برای کاهش مشکلات رسوب و خوردگی در موتورهای بزرگ
دیزل زمستانی و تابستانی (Winter/Summer Diesel)
- زمستانی: نقطه ریزش پایین، افزودنی ضد یخ و ضد رسوب، مناسب مناطق سردسیر
- تابستانی: نقطه ریزش بالاتر، مناسب مناطق گرمسیر
نوع دیزل | کاربرد | عدد سیتان | میزان گوگرد | ویژگی شاخص | شرایط محیطی |
جادهای (On-Road) | خودروهای سبک و سنگین | استاندارد | ULSD ≤ 10 ppm | عملکرد روان موتور، کم آلاینده | کلیه مناطق، مخصوص استانداردهای محیط زیست |
غیرجادهای (Off-Road) | ماشینآلات راهسازی، کشاورزی، صنعتی | متوسط | HSD یا LSD | پایداری متوسط، آلایندگی بیشتر | مناطق صنعتی و غیرجادهای |
دریایی (Marine Diesel) | کشتیها و ناوگان دریایی | بالا | متغیر | احتراق پایدار، کاهش رسوب و خوردگی | دریا و مناطق دریایی |
زمستانی (Winter Diesel) | خودرو و ماشینآلات در سرما | استاندارد | ULSD ≤ 10 ppm | نقطه ریزش پایین، ضد یخ و ضد رسوب | مناطق سردسیر |
تابستانی (Summer Diesel) | خودرو و ماشینآلات در گرما | استاندارد | ULSD ≤ 10 ppm | نقطه ریزش بالاتر | مناطق گرمسیر |
مستقیم تقطیری (Straight-Run) | جادهای و صنعتی | پایین | بالا | نیازمند پالایش بیشتر | عمومی |
هیدروتریتشده (Hydrotreated) | جادهای و صنعتی مدرن | بالا | کم | پایداری حرارتی و اکسیداسیونی بالا | خودروهای جدید و استاندارد محیط زیست |
کراکینگ / سنتتیک | جادهای، صنعتی و خاص | بسیار بالا | کم | کیفیت عالی، پایداری حرارتی و اکسیداسیونی بالا | شرایط سخت و موتورهای پیشرفته |
